SKOUTED

 

Deze uitspraak duidde een visie dat wij zelf als individu en onze omgeving betekenis geeft aan dat wat we doen, vinden, ervaren. Dat we daar samen een aktieve rol in hebben. Niet zozeer dat daarmee alles maakbaar is, maar wel dat we een poging kunnen wagen een zogehten 'beaufiful accident' te laten ontstaan.

 

EEN BEAUTIFUL ACCIDENT

Het was een goede vriend, Gary Carter, die mij uiteindelijk op het spoor zette met juist die vraag: Kun je een Beautiful accident laten ontstaan? 

 

De gedachtegang achter deze vraag kan worden geïllustreerd aan de hand van de waarschijnlijkheidscurve: in het midden van de ‘Lukt het?’-as is de waarschijnlijkheid te vinden. Met hard werken lukt het je waarschijnlijk je doelen te bereiken.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Links en rechts daarvan vind je de overige 2,5%; de onvoorspelbare uitzonderingen. Links ‘lukt het niet’ en rechts ‘lukt het super’. Daar, rechts, ontstaat de sublimiteit, de positieve ongelukken, het succes, de verliefdheid, de doorbaak, kortom: de HIT. Daar zit dus dat ‘beautiful accident’.

 

De vraag of je ook zo’n beautiful accident zou kunnen laten ontstaan lijkt paradoxaal; het ongeluk zelf mag natuurlijk niet geïnitieerd worden, want dan is het geen ongeluk meer. Maar wanneer je even heel letterlijk achteruit zou lopen in een kleine ruimte, ontstaan ongelukken haast vanzelf. Het ongeluk kan dus door haar context worden getriggerd. Interessante vervolgvragen zijn dan: hoe kunnen we zo’n ongeluk uitlokken? Hoe vergroot je de kans op een mooi ongeluk? Hoe kunnen we de daarvoor de optimale randvoorwaarden creëren? En kunnen we misschien zelfs invloed uitoefenen op het soort ongeluk dat plaats gaat vinden?

 

De fascinatie voor deze vragen hebben geleid tot het ontstaan van een tweetal ondernemingen: FreedomLab Future Studies - als een plek (‘lab’) waar onderzoek kan worden gedaan en geëxperimenteerd kan worden met de vraag hoeveel vrijheid er nodig is om een prachtig ongeluk te laten ontstaan. En Eliace Creative Strategies - mijn persoonlijke omgeving voor het verkennen van vragen als: Hoe kan iets spontaan ontstaan als er wel een intentie is?

Hoe kan creativiteit (iets spontaans) optimaal ingezet worden om een doel te bereiken? Of zelfs een probleem op te lossen? Hoe verhoudt intentie zich dus tot spontaniteit?


POWERPLAY

Mogelijk beinvloed door mijn ruim 15 jaar ervaring in de technologie sector (Hewlett-Packrd en UR/JAMBY) ben ik me steeds mee gaan richten op het proberen te begrijpen van doorbraken?’

Dat onderzoek heb ik deels vastgeleged in een documentaire, genaamd 'Powerplay: de impact van technologie op de maatschappij’, hoe het complexe krachtenveld van overheid, markten en gebruikers in elkaar zit en beweegt.  Dit eerste grote onderzoek werd uitgebracht als boek en als DVD (trailer)

 

Vele rapporten en korte film heb ik later als aanvulling op of met betrekking tot deelaspecten van dit onderzoek uitgebracht. Een van onze belangrijkste lessen uit al het research is dat de macht bij de gebruiker ligt; het gebruik door de user is wat betekenis geeft aan de technologie.

Techné is meer de hardware, maar het is het tweede deel van het woord, de logos, wat eerder draait om wat wij mensen of gebruikers voor een betekenis geven aan de technologie. 

 

REFRAMEN MET FUTURE STUDIES & DESIGN THINKING

En zoals McLuhan in de jaren zestig al stelde:  'We shape our tools but therefafter our tools shape us'. Vanuit mijn zoektocht hoe wij samen betekenis kunnen geven aan ons bestaan als mens, gemeenschap of organisatie, was het onderzoeken van de invloed van technologei op onze samenleving een mooi uitgangspunt. En dan niet louter dat wij het gevolg zijn van, maar juist andersom. Hoe ik door de bril van een designer, vanuit het handeloingsperspectief van de gebruiker betekenis kan geven. 

 

Eén van de kernaspecten in mijn werk wordt het kijken door andere ogen naar het zelfde landschap, het ‘re-framen’. Mensen hebben taal om met elkaar te communiceren en iets te duiden. Zo worden nieuwe ontwikkelingen vaak door een soort achteruitkijkspiegel verklaard, met oude metaforen dus. Daarom leek de eerste auto op een koets en spreken we nog steeds over een smartphone terwijl bellen zo ongeveer het laatste is wat we ermee doen.

 

Het  helpt door echt naar het onderliggende karakter van nieuwe technologie te kijken (de logos) scenario’s te maken die de deelnemers als het ware een nieuwe bril geven om naar de dag van vandaag te kijken en daarin een nieuwe dynamiek te ontdekken. Verandering begint nu eenmaal bij het ontdekken van nieuwe mogelijkheden en dat vraagt vaak een drastische aanpassing aan het denkkader.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

SOCIAL INNOVATION: LEARN BY DOING, UNDERSTAND BY SHARING

Het inzicht dat het de mens en dus de maatschappij is die de macht heeft - en niet de technologie zelf - maakte dat we de centrale onderzoeksvraag omdraaiden: “Wat is de invloed van de mens, de maatschappij, op technologie?”.

Om op deze vraag antwoorden te kunnen geven, ben ik meer gaan redeneren vanuit mogelijke toekomstige maatschappijbeelden. Dit denken vanuit ‘vistapoints’ is de kern van een eigen aanpak: “Scenario Based Reasoning”: het terug redeneren vanuit mogelijke scenario’s om een beter beeld te krijgen van de dynamiek van vandaag de dag. Samenwerkingen met en aanmoediging van mensen als Sohail Inyatullah, Peter Schwartz en Secretary Albright zijn zeer bepalend geweest in het ontwikkelingsproces.

 

Het geven van presentaties over mijn visie op de toekomst en het omgaan met veranderingen is mooi maar je mist de dialoog. Juist die interactie is bealngrijk. Ik raakte er al snel van overtuigd dat het beter zou zijn om iemand de toekomst van de maatschappij (hoe werken we, hoe leren we, hoe rijden we, over x jaar) te laten ervaren en doorleven in plaats van er enkel over te vertellen. Mijn werkmotto werd: Learn by doing, understand by sharing, Dus: niet te lang nadenken maar gewoon doen, en daarna daarop samen reflecteren. En de learnings daarna ook met anderen delen, vanuit de overtuiging dat je pas écht begrijpt waar je het over hebt als je het anderen kunt uitleggen. Om deze reden werk ik al 20 jaar op basis van de open source/ creative commons principes.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

BEGELEIDEN VAN TRANSFORMATIES

Al uitproberend en continu aanpassend ontwierpen ik een eigen aanoak van transformatie-programma's. Projecten die temas en organisaties helpen in te spelen op de vele veranderingsn in hun omgeving. Geen quick fix, maar fundamentele edoch elegenta oplossingen; creative strategies.

Deze  (inter)actieve sessies (soort pressure cookers) waren altijd op maat gemaakt. Middels sessies, conversaties en programma's heb ik vele  organisaties  uitgedaagd zich echt in te leven in hun gebruiker en de maatschappij én de toekomst met deze bril te ervaren. Om vervolgens daarná pas de vraag te stellen: wat betekent dit nu, voor ons, als organisatie? Waar liggen voor ons de wezenlijke mogelijkheden? Deze filosofie, visie, aanpakvond wereldwijd gehoor.

 

TOEGEPASTE CREATIVITEIT

Door een intensieve samenwerking met Stanford D-School heb ik  een variatie op Design Thinking toegevoegd aan de eigen future studies methode. Dankzij SBR ontvouwen zich heel veel alternatieve richtingen (en neemt de complexiteit toe). Middels Design Thinking kan in de 2e helft van de complexity curve deze complexiteit juist weer hanteerbaar gemaakt (door het ontwerpen van mogelijke oplossingen en het maken van bewuste keuzes door de ogen van de gebruiker). Dit gehele proces en de filosofie hierachter noemen ik “Toegepaste Creativiteit”.

 

Door mijn betrokkenheid bij de oprichting van THNK en hun focus op creatief leiderschap blijft de aanpak in ontwikkeleing. Zelf zoek ik het antwoord meer in een co-creatieve, bottom up benadering. Dit is de start van onze zoektocht naar wat we zelf de ‘Generatieve Cultuur’ noemen: een cultuur die niet alleen zelfsturend is of zichzelf bedruipt, maar een cultuur die levenslustig is, iets genereert, al ware het een organisme of ecosysteem.

Het is echt mijn overtuiging dat het draait om het streven naar een generatieve staat om, net zoals in een oerwoud of koraalrif, een enorme diversiteit aan leven te cultiveren dat samen een dynamisch evenwicht vormt waarin alle deelnemers wederzijds afhankelijk zijn.

 

EEN GENERATIEVE CULTUUR

Veel van deze ideeen heb ik kunnen beproeven in de ontwikkeling van een Campus. De Campus moest een toonbeeld worden van de aanpak van Toegepaste Creativiteit en Crossover innovatie. Een Living Lab waar andere manieren van samenwerken, ondernemerschap en organiseren onderzocht worden, door gewoon te beginnen en al struikelend te ontdekken en bevindingen te delen. Deze Campus huisvest nu een community van een 100-tal professionals in een eclectische mix van ondernemers, creatieven en engineers die vooral transdisciplinair samenwerken aan projecten die impact kunnen maken.

 

Cruciaal in het verhaal over het ontstaan van mijn visie is de nauwe vriendschap met wijlen denker des Vaderlands; filosoof René Gude. Deze gesprekken hebben al mijn ideeën, modellen en visies van een filosofische context voorzien. Van de Kritische methode van Kant en de Bildung van de Frankfurther Schule tot de kennistheorie van Descartes, allen hebben waarde toegevoegd bij het vinden van de essentie van de aanpak. 3D-printers werden door hem  in de context van de Griekse oudheid geplaatst en Twitter in die van de eeuwenoude Republiek der Letteren. René sprak graag over het Griekse agora, een plek waar vele denkers in een open structuur met elkaar in conclaaf gingen om te filosoferen over wat de beste weg voorwaarts zou zijn voor de gemeenschap. Onze ontmoetingen waren een plek waar je de lenigheid trainde om al je menselijke vermogens aan te spreken om samen werkelijk iets tot stand te brengen.

 

EEN LIFE LONG LEARNING JOURNEY

Het ontstaan van mijn aanpak, een visie en een belief is dus niet zo vantevoren allemaal uitgedacht als het achteraf wellicht klinkt; along the way zijn inzichten veranderd, ideeen weggegooid, en nieuwe perpsectieven, visies, en plannen opgepakt. In mijn ontwikkeling is een heleboel ‘by accident maar wel met intentie’ gebeurd. Ik ervaar het nog elke dag als een proces van vertalen en verbinden, van vasthouden en loslaten. Uiteindelijk wordt het dan een verzameling van dat wat werkt, werkt.

SKOUT.ED
A fascinating learning landscape for curious, professional people.

Read more about how the SKOUTED Foundation wants to turn the world into an extended 'classroom'